OTO Smederevska Palanka
KUSADAK

Poreklo imena sela: Postoji više tumačenja.
-    naziv sela dolazi od turskih reči „kus“ ( ptica) i „ada“ (ostrvo)
-    palanački lingvista Milija Đorđević  se ne slaže da je u pitanju turski naziv,već da dolazi od reči „kusat“ ( kipeti,ključati) i „ ak“ ( izvor,studenac)
-    prema predanju, selo je dobilo ime po dvojici braće, Milijanu i Silijanu, koji su bežeći pred Turcima, odlučili da se zaustave na mestu gde im rikne jedna kusa krava i tako je od „kuse krave“ nastao naziv “kusadak“
Geografski položaj: Kusadak ima veoma povoljan saobraćajno-geografski položaj,sto je i preduslov za turističku valorizaciju. Nalazi se 16,8 km zapadno od  Smederevske Palanke. Ima dobru saobraćajnu povezanost i sa ostalim gradovima u Srbiji.Kroz selo prolazi i železnička pruga Beograd-Niš.
Arheološka nalazišta: Područje današnjeg Kusatka ima bogato kulturno nasleđe.
-    Selište, Ive - neolitsko naselje ( oko 4000.god.p.n.e)
-    Bubanja,Izvor – naselje bronzanog doba ( 2. milenijum stare ere )
-    naselje rimskog doba ( 3-4. vek)
-    slovenska nekropola ( 10-12.)
-    Prosek – naselje gvozdenog doba ( 8-4. vek stare ere)
-    Kamen rastanka,Brod – ( 7-4. stare ere)
-    Bojanac,ušće Krčmarca – rimsko naselje ( 3-4. vek)
-    Selište,Čot – rimsko naselje ( 3-4. vek)
-    Brestovica – rimsko naselje ( 3-4. vek)
-    Čitluk –   rimsko naselje ( 2-4. vek)
-    slovenska nekropola ( 12-13. vek)
-    Straževica – rimsko naselje ( 3-4. vek)
-    Kruševlje – slovenska nekropola ( 13-14. vek)
U Kusatku su pronađena 4 kamena predmeta iz bronzanog doba stara oko 3000 godina, fragment Kameja -  ukrasne ploče od plemenitog kamena sardoniksa na kome je plastično izvajana figura rimskog imperatora Valentijana I na konju, koji gazi povređene varvare (4. vek). Čuva se u Narodnom muzeju u Beogradu. Krajem 1982. godine prilikom poljoprivrednih radova na njivi u potesu Čitluk pronađen je srednjevekovni nakit – narukvica, naušnice i prstenje. Dvojni spomenik na tzv. „žutom groblju“ predstavlja redak primer kamenorezačkog zanata. Ubraja se u najlepše komade srpske seoske klesarske umetnosti. U školskoj zbirci u Kusatku nalazi se i novac cara Dušana, pronađen u jelenskom rogu u blizini železničke stanice.
 U centru Kusatka nalazi se stara kuća brvnara koja je pripadala ustaniku Simi Bankoviću, a na Brodu u blizini Počevice se nalazi „kamen rastanka“ ( koji se po predanju vezuje za Sibinjanin Janka).
Crkve i manastiri:
Crkva sv. Arhanđela Gavrila u manastiru Pinosava podignuta je 1842. godine na mestu nekadašnje crkve brvnare, koja se pominje u popisima iz četvrte decenije 18. veka. Legenda kaže da je hram na ovom mestu postojao još od srednjeg veka iz vremena despota Đurđa Brankovića, a sagrađen je zahvaljujući Pinosavi koja je nasledila pun sanduk zlata. U vreme buna i ustanaka, u crkvi su bile dve počasne stolice, jedna za Miloja Popovića Đaka a druga za Vujicu Vulićevića, čiji se grobovi i nalaze pored crkve. Ikonostas je uradio Fjodor Farafonov, lokalni živopisac i ruski imigrant. Pored crkve se nalazi manastirski konak i ogroman hrast, za koji narod veruje da je Karađorđe pod njim pričešćivao vojsku. Crkva je pod zaštitom države.
Reke i jezera:
Kusadak je raščlanjen u više delova: Malim Lugom, Bojancem, Krčmarcem i drugim manjim potocima. Mali Lug se uliva u Kubršnicu, istočno od železničke stanice u Kusatku. 
Jezero Pinosava je udaljeno 15 km od Smederevske Palanke i napravljeno je izgradnjom brane na crkvenom potoku. To je akumulacija sa 200 000m kubnih vode. Jezero je bogato ribom (šaran, amur, babuška...). Idealno je mesto za pecaroše i zaljubljenike u prirodu. Okolina jezera je obrasla listopadnom šumom i povezano je asfaltnim putem sa selom.
          
GLIBOVAC

Ovo selo se nalazi nadomak Palanke, na samo 4km od grada, na putu Smederevska Palanka – Maladenovac.
Glibovac je poznat po čuvenom Stanoji Stamatoviću, prozvanom Glavaš zbog njegovog hajdučkog starešinstva. Na skupu srpskih prvaka u Orašcu, ponuđeno mu je da bude vođa ustanika, što je odbio, ali se proslavio u bitkama sa Turcima na Deligradu, Toplici i Beogradu. Stanoju Glavašu je podignut spomenik ispred istoimene osnovne škole. Po njemu se zove, i u njegovu čast se održava manifestacija “Dani Stanoja Glavaša” svake godine početkom avgusta. 
Ovu manifestaciju odlikuju pomalo zaboravljene narodne igre : bacanje kamena s ramena, skok u dalj, skok u vis, klisa i maške i druge.

VLAŠKI DO

Na mestu današnjeg naselja otkriven je rimski lokalitet Mezul, koji je bio smešten na Carigradskom drumu, idući od Grocke preko Kolara za Palanku. Na tom terenu je nađen veliki broj predmeta iz vremena praistorije: komadi građevinskog materijala, cigle rimskog formata i ostaci vodovoda. Dobro očuvano rimsko koplje nađeno je u Mezulu 1964.godine i čuva se u Smederevskom muzeju. Vlaški Do je sve do administrativne podele 60-tih godina bio zaseok Azanje. Ono što odlikuje ovo naselje je i istoimeno jezero, napravljeno pregrađivanjem potoka Rij. Početkom septembra se održava manifestacija „Dani kombajnera“ koja obuhvata čitav niz sportskih takmičenja, izložbi mehanizacije i etno izložbi, koje, upotpunjeni narodnom pesmom i igrom čine srž ove manifestacije.

PRIDVORICE

Selo leži jugozapadno od Palanke. Ima dosta podataka o postojanju srednjevekovnog naselja na ovom prostoru nazvanom „Nekudim“, izgubljenom dvoru despota Stefana Lazarevića, sina i naslednika kneza Lazara. U Nekudimu je 13. Novembra 1428. godine despot Đurađ potpisao povelju, kojom je dubrovčanima potvrdio one povelje, koje su imali za vreme despota Stefana.

STOJAČAK

Do  završetka 2. svetskog rata Stojačak je bio zaseok Baničine. U narodnom muzeju u Palanci nalaze se rimski novčići i jedna narukvica od bronzane uvijene žice što potvrđuje postojanje starog naselja još u doba rimljana. Ovaj predeo je bio interesantan i hajducima - odmetnicima od osmanlijske vlasti. Oni su u šumama sa obe strane potoka Maskara bili sigurni i pored toga što je na puškomet prolazila najvažnija drumska saobraćajnica tog vremena – Carigradski drum.


























STRANA 3-3
Copyright 2016-2017 www.turizamsp.in.rs  All Rights Reserved
STRANA 3-3